Proposed Questions

Introduction:

De 6. Januar 2026 hunn d'Ministere Frieden, Roth, Meisch an Hahn en neie Mesurëpak ënnert dem Motto "Mateneen. Fir all Famill. Fir all Kand." presentéiert. Dëse Pak schéngt wichteg Ännerungen am Beräich vun der eenheetlecher Steierklass, dem Chèque-Service an dem Kannergeld ze enthalen, déi direkt Auswierkungen op d'Familljen zu Lëtzebuerg hunn. Trotz der Presentatioun bleiwen eng Rei vu konkreten Detailer onkloer, besonnesch wat d'finanziell Konsequenze fir de Staatsbudget ugeet, d'Zäitschinn vun der Ëmsetzung an d'Auswierkunge fir verschidde Familljekategorie betrëfft. Dës Informatioune sinn awer essentiell fir d'Parlamentarier, fir dëse Mesurëpak an seng Konsequenzen am Detail kënnen ze bewäerten.

Questions:

1. Kéint d'Regierung eng detailléiert Opschlësselung vun de finanziellen Auswierkunge vum neie Mesurëpak op de Staatsbudget liwweren, opgedeelt no de verschiddene Moossname wéi eenheetlech Steierklass, Chèque-Service a Kannergeld? 2. Wéi eng konkret Zäitschinn ass fir d'Ëmsetzung vun de verschiddene Mesurë virgesinn, a wéi eng legislativ Ännerunge mussen nach gemaach ginn? 3. Wéi eng spezifesch Familljekategorien (Monoparental, Recomposéiert Familljen, Famillje mat Kanner mat spezielle Bedierfnisser, asw.) profitéieren am meeschte vun dëse Mesuren a wéi gouf dëst berechent? 4. Goufen et Impaktstudien iwwert déi sozial a wirtschaftlech Effekter vun dëse Mesuren, a falls jo, kéint d'Regierung dës dem Parlament zougänglech maachen? 5. Wéi eng Kontrollmechanisme sinn virgesinn, fir d'Effizienz vun dëse Mesuren ze evaluéieren an eventuell noutwendeg Upassungen ze maachen?

Introduction:

Am Januar 2026 gëtt e Pilot-Projet mam Numm "PAP" (Physesch Aktivitéit op Prescriptioun) lancéiert, wou Dokteren hiren Patienten mat chronesche Krankheeten wéi Häerz-Kreeslaf-Erkrankungen, Kreebs oder Typ-2-Diabetes kierperlech Aktivitéit kënne verschreiwen. Dëse Projet soll iwwer spezialiséiert Veräiner ëmgesat ginn a während engem Joer getest ginn. D'Konzept vu "Sport op Rezept" ass an anere Länner schonn etabléiert an huet sech als eng effikass Methode gewisen, fir d'Gesondheet vu Patienten mat chronesche Krankheeten ze verbesseren an d'Gesondheetsausgaben ze reduzéieren. Et ass ze begréissen, datt Lëtzebuerg elo och dëse Wee geet, mee et stellen sech eng Rei vu Froen iwwert d'Ëmsetzung an d'Finanzéierung vun dësem Projet.

Questions:

1. Wéi gëtt de Pilot-Projet "PAP" genee finanzéiert a wéi vill Budgetsmëttele si fir d'Testphas virgesinn? 2. No wéi enge Krittäre goufen déi spezialiséiert Veräiner ausgewielt, déi um Projet deelhuelen, a wéi gëtt garantéiert, datt se iwwer déi néideg Qualifikatiounen an Infrastrukturen verfügen? 3. Wéi gëtt d'Qualitéit vun de sportlechen Aktivitéiten iwwerwaacht a wéi gëtt d'Nohallegkeet vun de Moossname garantéiert? 4. Ass virgesinn, de Projet no der Testphas op aner chronesch Erkrankungen auszeweiten, a falls jo, op wéi eng? 5. Wéi gëtt de Succès vum Projet gemooss a wéi eng Indikatoren ginn heifir benotzt? 6. Wéi gesäit d'Zesummenaarbecht tëscht dem Gesondheetsministère an dem Sportsministère bei dësem Projet aus?

Introduction:

Laut rezenten Informatiounen gouf no jorelaanger Virbereedung de Wee fräi gemaach fir d'Lommelshaff-Projet zu Déifferdeng. Dëse Projet gesäit vir, staatlech finanzéiert Kompetenzzentren an ambulant Ugebotter fir Kanner a Jugendlecher mat spezielle Besoinen ze schafen. D'Ëmsetzung vu spezialiseerten Bildungsariichtungen spillt eng wichteg Roll an der Inklusioun vu Kanner mat besonnesche Besoinen an eiser Gesellschaft. Allerdéngs feelen nach detailléiert Informatiounen iwwert d'Finanzéierung, d'Zäitschinn an d'konkret Ausgestaltung vun dëse Kompetenzzentren, wat fir eng parlamentaresch Nofro néideg mécht.

Questions:

1. Wéi héich ass de gesamte Budget fir d'Lommelshaff-Projet, a wéi verdeelt dëse sech op d'Infrastruktur, d'Personal an d'pädagogesch Materialien? 2. Wéi eng spezifesch Kompetenzzentren a wéi eng ambulant Servicer si genau virgesinn, a wéi eng spezifesch Besoinen decken dës jeweils of? 3. Wéi gesäit den Zäitplang fir d'Ëmsetzung vum Projet aus, a wéini kënnen déi éischt Kanner a Jugendlecher vun dësen neien Ariichtunge profitéieren? 4. Wéi eng Zesummenaarbecht ass tëscht dem Educatiounsministère, der Gemeng Déifferdeng an anere concernéierten Acteuren (wéi Elterevereenegungen oder Fachleit aus dem medezinesche Beräich) virgesinn? 5. Wéi gëtt d'Qualitéit vun dësen neien Ariichtunge gemooss a kontrolléiert, a wéi eng Evaluatiounsmechanismen si virgesinn?

Introduction:

Ufank 2026 soll e neit Pilotprojet mam Numm "PAP" (Physesch Aktivitéit op Prescriptioun) lancéiert ginn, wou Dokteren hiren Patienten mat chronesche Krankheeten wéi Häerz-Kreeslaf-Erkrankungen, Kräbs oder Typ-2-Diabetes kierperlech Aktivitéit verschreiwe kënnen. Dëse Projet ass geduecht, fir iwwer spezialiséiert Veräiner ëmgesat ze ginn an initial fir eng Period vun engem Joer getest ze ginn. Wärend d'Iddi vum "Sport op Rezept" an anere Länner schonn erfollegräich ëmgesat gouf an d'Potenzial huet, d'Gesondheetskeeschten ze reduzéieren an d'Liewensqualitéit vun de Betraffenen ze verbesseren, bleiwen eng Rei vu Froen iwwert d'Ëmsetzung, d'Finanzéierung an d'Evaluatioun vun dësem Pilotprojet zu Lëtzebuerg onbeäntwert.

Questions:

1. Wéi héich ass de Budget, deen fir de PAP-Pilotprojet virgesinn ass, a wéi gëtt dëse Budget tëscht dem Gesondheetsministère an dem Sportministère opgedeelt? 2. No wéi enge Kritäre ginn déi spezialiséiert Veräiner ausgewielt, déi un dësem Projet deelhuelen däerfen, a wéi eng Qualifikatiounen musse si virweise kënnen? 3. Wéi vill Patienten erwaart d'Regierung während der eenjäreger Testphas ze erreechen, a gëtt et eng Limitatioun pro Dokter oder pro Veräin? 4. Wéi gëtt de Succès vum Pilotprojet gemooss a wéi eng Kritäre ginn do ugesat fir ze entscheeden, ob de Projet no der Testphas weidergeféiert gëtt? 5. Gëtt et schonn en detailléierte Plang, wéi dëse Projet laangfristeg an d'Gesondheetsversuergungs- a Preventiounssystem zu Lëtzebuerg integréiert ka ginn, a wéi eng Gespréicher goufen dozou mat der CNS gefouert?

Introduction:

Laut rezenten Informatioune profitéieren zu Lëtzebuerg ongeféier 8.500 Verséchert vun der Iwwerhuele vun engem Rollstull duerch d'Fleegeversécherung oder d'Krankekeess. D'Käschten, déi vun der CNS iwwerholl ginn, variéieren dobäi staark tëscht 230 an 35.000 Euro, ofhängeg vum Modell an de spezifesche Bedierfnisser vum Patient. An dësem Kontext ass et wichteg ze verstoen, wéi eng Krittäre bei der Finanzéierung vun dëse Mobilitéitshëllefen ugewannt ginn, a wéi sécher gestallt gëtt, datt all Persoun déi Ënnerstëtzung kritt, déi si brauch. D'Attributiounsprozeduren an d'Zougänglechkeet zu dësen Hëllefe sinn entscheedend fir d'Liewensqualitéit vun de betraffene Persounen.

Questions:

1. No wéi enge Krittäre gëtt entscheet, ob e Rollstull vun der Fleegeversécherung oder vun der Krankekeess iwwerholl gëtt? 2. Wéi laang dauert am Duerchschnëtt d'Prozedur vun der Ufro bis zur Liwwerung vun engem Rollstull? 3. Gëtt et e Plafong fir d'Käschteniwwerhuele vu spezialiséierte Rollstill, déi op spezifesch Behënnerunge ugepasst sinn? 4. Wéi oft kann e Versécherten en neie Rollstull ufroen a wéi eng Konditioune mussen erfëllt sinn? 5. Wéi eng Moossnamen huet d'Regierung virgesinn, fir d'Zougänglechkeet zu dësen Hëllefen ze verbesseren an d'administrativ Prozeduren ze vereinfachen?

Introduction:

Laut rezenten Informatiounen gëllt de Manktem u kierperlech Beweegung weltwäit als de véiertgréisste Risikofacteur fir eng méi héich Mortalitéit. Verschidden europäesch Länner hunn an de leschte Jore Modeller agefouert, wou Dokteren hiren Patienten eng "Ordonnance de Sport" verschreiwe kënnen, also eng Verschreiwung vu kierperlech Aktivitéit als Deel vun der medezinescher Behandlung. Dës Approche, och bekannt als "Prescription d'activité physique", gëtt ëmmer méi als wichtegt Element an der Preventioun a Behandlung vu verschiddene chronesche Krankheete betruecht. Zu Lëtzebuerg schéngt et aktuell Iwwerleeungen ze ginn, fir e ähnlecht System anzeféieren, wou Dokteren kierperlech Beweegung verschreiwe kënnen, eventuell mat enger Remboursement duerch d'Krankekeess.

Questions:

1. Wéi bewäert d'Regierung d'Potenzial vun enger "Ordonnance de Sport" am Lëtzebuerger Gesondheetswiesen, a gëtt et schonn en offizielle Projet fir esou eng Mesure anzeféieren? 2. Falls esou e System sollt agefouert ginn, wéi eng Zorten vu kierperlecher Aktivitéit géifen a Fro kommen an no wéi enge Critèren géife se verschriwwe ginn? 3. Wier eng Remboursement duerch d'Krankekeess virgesinn, a wa jo, wéi géif dës finanziell Belaaschtung fir d'Gesondheetskeess evaluéiert ginn? 4. Wéi géif d'Zesummenaarbecht tëschent dem Gesondheets- an dem Sportsministère bei der Ëmsetzung vun esou engem Konzept ausgesinn? 5. Ginn et Pläng fir eng Sensibiliséierungscampagne iwwer d'Wichtegkeet vu kierperlech Aktivitéit als Preventiounsmesure ze lancéieren?

Introduction:

Laut rezenten Informatiounen beneficiéieren zu Lëtzebuerg ongeféier 8.500 Verséchert vun der Iwwerhuele vun engem Rollstull duerch d'Fleegeversécherung oder d'Krankekeess. D'Käschten, déi vun der CNS iwwerholl ginn, variéiere staark, vu 230 Euro bis zu 35.000 Euro, jee no Aart vum Rollstull. Dës grouss Präisspann weist, datt et eng breet Palette vu Rollstill gëtt, déi ënnerschiddleche Bedierfnesser vun de Betraffenen entspriechen. Allerdéngs stellt sech d'Fro, no wéi enge Kritäre genee d'CNS an d'Fleegeversécherung d'Iwwerhuele vun dëse Käschten decidéieren an ob et Ënnerscheeder an der Versuergung vun de Patienten gëtt.

Questions:

1. No wéi enge Kritäre gëtt entscheed, ob e Rollstull vun der Fleegeversécherung oder vun der Krankekeess iwwerholl gëtt? 2. Wéi eng Prozedur muss e Patient duerchlafen, fir d'Finanzéierung vun engem Rollstull ze kréien, a wéi laang dauert dëse Prozess am Duerchschnëtt? 3. Gëtt et Limitatiounen oder Quoten, wat d'Erneierung vun engem Rollstull ubelaangt, a wéi eng Kritäre gëllen, fir en neie Rollstull accordéiert ze kréien? 4. Wéi eng Moossnamen hëlt d'Regierung, fir sécherzestellen, datt all Patient Zougang zu deem Rollstull huet, deen am beschten sengen individuellen Bedierfnesser entsprécht, onofhängeg vu senger finanzieller Situatioun? 5. Gëtt et Statistiken iwwer d'Unzuel vun den Demanden, déi ofgeleent goufen, a wat sinn déi heefegst Grënn fir eng Oflenung?

Introduction:

Zu Lëtzebuerg ass et am Géigesaz zu anere Länner net méiglech, dass eng Persoun bei der Bestiedung den Numm vum Partner oder vun der Partnerin unhuele kann. Dëst schéngt net méi zäitgeméiss ze sinn, besonnesch am Kontext vun der Gläichberechtegung an der Familljegesetzgebung. Vill Lëtzebuerger Bierger fannen dës Situatioun problematesch, well se net kënnen hir Identitéit duerch d'Unhuele vum Numm vum Partner ausdrécken. Rezent huet Däitschland eng Reform vum matrimoniale Numm duerchgefouert, déi et de Koppele méi einfach mécht, e gemeinsamen Numm ze wielen. Dës Reform erméiglecht méi Flexibilitéit a reflektéiert d'Entwécklung vun de Familljestrukturen an der moderner Gesellschaft. Am Kontrast dozou schéngt d'Lëtzebuerger Gesetzgebung an dësem Beräich nach ëmmer relativ restriktiv ze sinn.

Questions:

1. Wéi bewäert d'Regierung d'aktuell Situatioun zu Lëtzebuerg betreffend d'Méiglechkeet, den Numm vum Ehepartner no der Bestiedung unzehuelen? 2. Ginn et Pläng, d'Gesetzgebung an dësem Beräich ze reforméieren, fir se méi flexibel ze gestalten, ähnlech wéi dat an Däitschland de Fall ass? 3. Falls eng Reform geplangt ass, wéi eng Méiglechkeeten géifen dann de Koppelen zur Verfügung stoen a wéini kéint eng solch Reform ëmgesat ginn? 4. Wéi vill Demanden huet d'Regierung an de leschte Joren kritt vu Lëtzebuerger Bierger, déi hiren Numm no der Bestiedung ännere wollten? 5. Wéi eng Prozedur muss aktuell e Lëtzebuerger Bierger duerchlafen, wann en oder si no der Bestiedung awer den Numm vum Partner unhuele wëll?

Introduction:

Däitschland huet viru kuerzem eng Reform vum Bestietnisnumm duerchgefouert, déi et de Koppelen erméiglecht, méi flexibel ze entscheeden, wéi eng Familljennimm si no der Hochzäit droen. Dës Reform erlaabt et ënner anerem, den Numm vum Partner unzehuelen, ouni administrativ Hürden ze iwwerwannen. Zu Lëtzebuerg ass d'Situatioun anescht. Hei ass et am Géigesaz zu villen Nopeschlänner net méiglech, den Numm vum Ehepartner als offizielle Familljennumm unzehuelen. Dëst féiert zu Situatiounen, wou Koppelen, déi sech wënschen, eng gemeinsam Identitéit duerch e gemeinsame Familljennumm ze kreéieren, dës Méiglechkeet verwiert bleift. Dëst kann och zu prakteschen an administrativen Erausfuerderunge féieren, besonnesch bei grenziwwerschreidende Familljesituatiounen oder bei der Interaktioun mat Administratiounen am Ausland.

Questions:

1. Wéi bewäert d'Regierung d'aktuell Situatioun zu Lëtzebuerg betreffend d'Adoptioun vum Numm vum Partner bei der Bestietnis am Verglach zu eisen Nopeschlänner? 2. Gëtt et Pläng, d'Lëtzebuerger Gesetzgebung ze reforméieren, fir et de Koppelen ze erméiglechen, de Familljennumm vum Partner bei der Bestietnis unzehuelen? 3. Falls jo, wéi eng Zäitpläng ginn et fir dës Reform a wéi eng Ännerunge sinn am Detail virgesinn? 4. Falls nee, wat sinn d'Grënn, firwat d'Regierung esou eng Reform net als néideg ugesäit? 5. Wéi eng praktesch Problemer entstinn duerch dës aktuell Situatioun fir Lëtzebuerger Bierger am Alldag an am Ausland?

Introduction:

De 4. Januar 2026 trieden nei Fahrpläng beim TICE a Kraaft, déi laut Informatiounen d'Ugebot sollen erweideren. Wéi am Tageblatt vum 3. Januar 2026 ze liese war, ginn et awer och Ännerungen, déi Passagéier direkt beaflossen, well verschidde Buslinnen Haltestellen ewechhuelen an d'Fuertzäiten änneren. Dëst kéint fir vill Leit, déi op den ëffentlechen Transport ugewise sinn, Schwieregkeete mat sech bréngen. Besonnesch am Süde vum Land, wou vill Leit den TICE fir hiren alldeegleche Wee op d'Aarbecht oder an d'Schoul benotzen, ass et wichteg, datt Ännerungen am ëffentlechen Transport gutt kommunizéiert ginn an datt d'Offer verbessert gëtt, ouni datt et zu Nodeeler fir d'Usager kënnt. Et stellt sech d'Fro, ob dës Ännerungen am Virfeld genuch mat de betraffene Gemengen a Bierger ofgeschwat goufen.

Questions:

1. Kann d'Madamm Ministesch detailléiert Informatioune ginn, wéi eng Buslinnen a wéi eng Haltestelle konkret vun den Ännerunge betraff sinn? 2. No wéi enge Kritäre gouf entscheet, wéi eng Haltestellen ewechgeholl ginn a wéi eng bäikommen? 3. Wéi gouf d'Populatioun am Virfeld iwwert dës Ännerungen informéiert a gouf et eng Méiglechkeet fir d'Bierger, hir Bedierfnesser anzebréngen? 4. Goufen et Etüden, déi d'Auswierkunge vun dësen Ännerungen op d'Mobilitéitsgewunnechten an d'Zefriddenheet vun de Passagéier analyséiert hunn? 5. Wéi gëtt garantéiert, datt duerch d'Ewechhuele vu bestëmmten Haltestellen keng Leit vum ëffentlechen Transport ofgeschnidde ginn? 6. Gëtt et eng Iwwergangsphas, wou d'Passagéier sech un déi nei Fahrpläng gewinne kënnen, an ass eng Evaluatioun vun den Ännerunge no enger gewëssener Zäit virgesinn?